Ayasofya Medresesi

Sesli Anlatım:

Yapım Yılı:

1869-1874

Konumu:

Fatih, İstanbul

Kim Yaptırdı:

Fatih Sultan Mehmed

Mimarı:

Bilinmiyor

Yapımından Sonraki Değişiklikler:
  • Fetih sonrasında Ayasofya’nın kuzeybatısındaki “Papaz Odaları” medrese işleviyle kullanıma açılmıştır.
  • Sultan Abdülaziz döneminde 1869-1874 yılları arasında yapı yıktırılarak eski temeller üzerine yeniden inşa edilmiştir.
  • 1924 yılında yapı öksüzler yurdu işleviyle kullanılmıştır.
  • 1934’te Ayasofya’nın müze idaresine devrinden sonra yapı bir süre daha yurt işleviyle kullanılmış; 1935’te boşaltılmıştır.
  • 1936 yılında yapı tamamen yıktırılmıştır.
  • 1985-1986 yıllarında alanda yapılan çalışmalarla medresenin temel kalıntıları ortaya çıkarılmıştır.
  • 11.12.2017 tarihinde rekonstrüksiyon sürecinin ilk etap uygulamasına başlanmıştır.
  • Yapı, tarihî temelleri üzerinde aslına uygun rekonstrüksiyon yaklaşımıyla yeniden inşa edilmiştir.
Öne Çıkan Özellikleri:
  • Yapı, Ayasofya-yı Kebîr Medresesi adıyla da anılmıştır.
  • Ayasofya’nın fetih sonrasında ilim ve eğitim merkezi düzeninin parçası olarak medrese işleviyle kurgulanmıştır.
  • 1915 tarihli kayıtta medresenin alt katta 14, üst katta 18 olmak üzere toplam 32 odası; avlusu ve şadırvanı bulunduğu kaydedilmiştir.
  • Yapının avlusunda taş döşeli revaklı bir düzen ve şadırvan bulunduğu; kütlenin Ayasofya’nın kuzeybatı köşesine bitişik konumlandığı tarif edilmiştir.
  • Mevcut fotoğraflar üzerinden, avlu revaklarında ahşap paye ve yayvan kemer düzeni ile XIX. yüzyıl Tanzimat üslubunu yansıtan bir cephe karakteri tespit edilmiştir.