Süleymaniye Tıp Medresesi
Sesli Anlatım:
Yapım Yılı:
1548-1557
Konumu:
Fatih, İstanbul
Kim Yaptırdı:
Kanuni Sultan Süleyman
Mimarı:
Mimar Sinan
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Özgün işleviyle kullanıldığını gösteren son belgenin 1852-1853 tarihini taşıdığı; bu tarihten sonra bir süre terk edildiği belirtilmiştir.
- Aralık 1918’de yangın mağdurlarının barınması için kullanılmıştır.
- 1928’de medrese biriminin İstanbul Vilayeti Daimî Encümeni tarafından kiraya verilmek istendiği belirtilmiştir.
- 1944-1945 yıllarında köklü bir onarım geçirdiği; 1946’dan itibaren doğum hastanesi/doğum ve çocuk bakımevi işleviyle uzun süre kullanıldığı kaydedilmiştir.
- 1946’daki hastaneye dönüştürme sürecinde pek çok özgün detayla birlikte plan şemasının da büyük ölçüde değiştiği; bu nedenle yapının ilk hâline dair restitüsyon denemelerinin tartışmalı olduğu belirtilmiştir.
- Günümüzde Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesi’ne bağlı bir kullanım içinde değerlendirildiği ifade edilmiştir.
Öne Çıkan Özellikleri:
- Süleymaniye Külliyesi’nde tıp eğitimi için ihtisaslaşmış bir birimdir; Osmanlı döneminde bu ölçekte ayrı bir tıp medresesi örneği olarak öne çıkar.
- Vakfiyeye göre kadrosunda bir müderris, bir muîd, sekiz dânişmend, bir noktacı, bir bevvap ve bir ferraş bulunduğu belirtilir.
- Külliye yerleşiminde Tıp Medresesi ile dârüşşifânın karşı karşıya konumlandırıldığı; dârüşşifânın tıp medresesi için uygulama/eğitim hastanesi niteliği taşıdığı ifade edilir.
- Caminin batısında, Sânî Medrese’nin kuzeyinde odalardan oluşan bir sıra olarak kurgulandığı; odaların önünde revakların bulunduğunun tahmin edildiği belirtilir.
- Yapının altında, arazinin eğiminden kazanılan ve “Tiryaki Çarşısı” adıyla bilinen tonoz örtülü dükkân sırası bulunduğu kaydedilir.
- Dârül’akâkîr (ilaç deposu) biriminin varlığının bilindiği; ayrıca arka bölümdeki geniş bahçenin tıbbî bitki üretimiyle ilişkili olabileceği değerlendirilmiştir.