Ahrida Sinagogu
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Yapı, 24 Temmuz 1660 Büyük İstanbul Yangını’nda zarar görmüş ve 10 Mayıs 1694 tarihli bir irade ile yenilenmiştir.
- Günümüzdeki yapının, bitişik iki sinagogun aralarındaki duvar kaldırılarak birleştirilmesiyle ortaya çıktığı iddia edilmektedir.
- Avludaki bir kitâbeye göre sinagog, tarafından 1992’de; Jak Kamhi başkanlığında, Nedim Yahya koordinasyonunda, Naim Güleryüz’ün girişimiyle ve kıdemli mimar Hüsrev Tayla’nın çalışmasıyla restore edilmiştir.
- II. Dünya Savaşı’nın seferberlik yıllarında yapı, bir süvari birliğine ev sahipliği yapmıştır.
- 16 Eylül 1987 tarihli karar uyarınca (Resmî Gazete’de 9 Haziran 1989’da yayımlanmıştır), sinagog Korunması Gerekli Kültür Varlıkları Listesi’ne (No. 128) alınmıştır.
Öne Çıkan Özellikleri:
- “Ahrida” adı, kurucuların geldiği söylenen Ohri kasabasından türemiştir.
- Kürkçü Çeşme Sokağı üzerinde yer alan yapı, Balat sinagogları arasında en büyük ve en görkemli olanı olarak tanımlanmaktadır.
- Tevah (Teva), gemi pruvasını andırır; bir inanış bu formu Nuh’un Gemisi’yle ilişkilendirirken, bir başka yorum bunu Sefaradları İspanya’dan Osmanlı’ya taşıyan Osmanlı kalyonlarına bağlar.
- 17. yüzyılda kendisini Mesih ilan eden Sabatay Sevi’nin bir cumartesi günü sinagog içinde vaaz verdiği iddia edilmektedir.
- Sinagogla ilişkilendirilen dikkat çekici hatıralardan biri, 18 Mayıs 1877’de Osmanlı ordusunun Osmanlı–Rus Savaşı’ndaki zaferi için düzenlenen dua törenidir; törene Sadrazam İbrahim Edhem Paşa ve üst düzey devlet görevlileri katılmıştır.
