Emin Baba Tekkesi
Sesli Anlatım:
Yapım Yılı:
1867
Konumu:
Eyüpsultan, İstanbul
Kim Yaptırdı:
Pertevniyal Valide Sultan
Mimarı:
Bilinmiyor
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Yapı, 19. yüzyılın son çeyreğinde resmî kayıtlarda Nakşî dergâhı çizgisinde görünürken, aynı dönemde tekke çevresinde Bektaşî erkânının da sürdüğüne dair değerlendirmeler vardır.
- Emin Baba’nın vefatından sonra tekke postunda Nakşî şeyhlerinin yanı sıra Bektaşî babalarının da bulunduğu, 1880’ler sonu–1890’lar başına tarihlenen mezar taşları ve kayıt tartışmaları üzerinden izlenir.
- Restorasyon projesi 3 Ekim 1990 tarihinde ilgili koruma kurulu tarafından onaylanmıştır.
- 2000 yılına gelindiğinde onarım sonrası cephede ve donatılarda (ör. kapı/pencere doğramaları ve bazı ek müdahaleler) uygulama kararlarının tartışmalı sonuçlar doğurduğu, değerlendirme metninde somut örneklerle belirtilmiştir.
- Yapının kuzey cephesinde bodrum kata bahçeden giriş sağlayan bir kapı açılması gibi sonradan yapılan müdahaleler kayda geçirilmiştir.
- Tekkeye bitişik parselde yer alan kâgir ahır binası, 20. yüzyıl sonu belgelerinde artık mevcut değildir.
Öne Çıkan Özellikleri:
- Valide Sultan Tekkesi ve Kuyubaşı Tekkesi adlarıyla da anılır.
- Pertevniyal Valide Sultan, Emin Baba için bu tekkeyi 1867 civarında yaptırmıştır; tekke, Bektaşî çevreleriyle ilişkili bir “ocak” kimliğiyle ele alınır.
- Tekke; dikdörtgen kütlelidir, duvarları kâgirdir ve üst örtüsü ahşap çatıdır; giriş aksının karşısında semahane bulunur ve semahanenin ön duvarında mihrap yer alır.
- Tekkenin ön avlusunda, 1761 tarihli namazgâh taşı geleneğiyle ilişkilendirilen bir izlek bulunur; bu unsur bölgenin tekke öncesi kullanım katmanını da gösterir.
- Hazirede Emin Baba’nın mezarı vardır; mezar taşında Bektaşî tacı ve teslim taşı kabartması ile kitabe metni korunmuştur.