Şerife Hafsa Hanım

Doğum tarihi tespit edilemeyen Şerife Hafsa Hanım, 18. yüzyıl ilmiye çevresinin dikkat çekici isimlerinden Zülâlî Hasan Efendi’nin kızıdır. Şahidesindeki “Şerife” unvanı, onun seyyide/sadıka bir aile hafızası içinde anıldığını düşündürür; ancak mevcut kayıtta bu nisbeti ayrıntılandıracak başka bir bilgi verilmemiştir.

Babası Zülâlî Hasan Efendi, müderrislikten kadılığa yükselen bir Osmanlı ilmiye mensubudur. Kaynaklarda “Patrona İsyanı’nın elebaşılarından olan İstanbul kadısı” olarak tanıtılır. 1730’daki Patrona Halil İsyanı, Sultan III. Ahmed’in tahttan indirilmesiyle sonuçlanan büyük siyasî kırılmaydı; Zülâlî Hasan Efendi’nin adı bu isyanın ulemâ ve kadı çevresindeki etkili isimleri arasında geçer.

Zülâlî Hasan Efendi Arnavut asıllı olup, küçük yaşta sarayda tahsil ve terbiye görmüş, daha sonra müderrislikle saraydan çıkmış; Halep ve Bursa kadılıklarında bulunmuştur. “Zülâlî” nisbesi şiirlerinde kullandığı mahlastır.

Şerife Hafsa Hanım, 6 Kasım 1741’de vefat etmiştir. Bu tarih, Fatih Camii Haziresi’nin bugünkü anlamdaki teşekkülünün 1780’den sonra başladığı kabul edilen dönemden daha erkendir. Fatih Haziresi’nin bugünkü kapalı alanı, 1780 sonrası definlerle oluşmuş, erken definler Nakşidil Sultan Türbesi çevresindeki saray mensuplarıyla başlamış ve hazireye defin için saraydan izin gerekmiştir.