Galata Mevlevihanesi
Sesli Anlatım:
Yapım Yılı:
1491
Konumu:
Beyoğlu, İstanbul
Kim Yaptırdı:
İskender Paşa
Mimarı:
Bilinmiyor
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Tarihi yapı, II. Beyazıd dönemi devlet adamlarından İskender Paşa tarafından 1491’de inşa ettirilmiştir.
- 1509 tarihli Büyük İstanbul Depremi’nde zarar gören Mevlevihane bir süre sahipsiz kalarak harap olmuştur.
- Resmi kayıtlara göre bilinen ilk onarım faaliyeti, 1651 tarihli Osmanlı imar faaliyetleri kitabesine göre Matbah Emini İsmail Efendi tarafından gerçekleştirilmiştir.
- 1765’te Büyük Tophane Yangını’nda harap olmuş, III. Mustafa’nın emriyle Yenişehirli Osman Efendi tarafından aynı yıl içinde yeniden inşa edilmiştir.
- Sultan II. Mahmud döneminde 1819 ile 1835 yıllarında iki büyük onarım geçirmiştir.
- Bugünkü halini 1851 ile 1859 yılları arasında yapılan Sultan Abdülmecid dönemi imar faaliyetleriyle almıştır.
- 20. yüzyılda halkevi, karakol ve bir süre Divan Edebiyatı Müzesi olarak da kullanılan yapı, günümüzde Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Galata Mevlevihanesi ve Müzesi olarak kullanılmaktadır.
Öne Çıkan Özellikleri:
- Yapı “Kulekapı Mevlevîhânesi” adıyla da anılmaktadır.
- Mevlevilerin İstanbul’daki ilk merkez tekkesi (asitane) olma özelliğini taşımaktadır.
- Günümüzde Mevlevihane yerleşkesi içinde semahane, derviş odaları, kütüphane, sebil ve çeşmeler, türbeler, şadırvan ve çamaşırhane bulunmaktadır.
- 800’den çok değerli yazma eser bulunan Halet Efendi Kütüphanesi de yerleşke içindedir.
- Türk Divan Edebiyatı şairi Şeyh Galip ve Sultan II. Mahmud dönemi devlet adamı Halet Efendi’nin türbeleri bahçe içinde bulunmaktadır.
- Mevlana Celaleddin Rumi’nin soyundan gelen ve Mevleviliğin ikinci kurusu olarak kabul edilen Divani Mehmed Dede (Divani Mehmed Çelebi) Galata Mevlevihanesi’nin ilk şeyhi olmuştur.
- Sultan III. Selim ve Sultan II. Mahmud, Galata Mevlevihanesi’yle yakından ilgilenen iki padişah olarak tarihe geçmiştir.
- Yerleşke içinde Sultan II. Mahmud’un kızı Adile Sultan’ın yaptırdığı şadırvan da ziyaretçilere açıktır.
- Sekizgen planlı semahanenin girişinde Sultan Abdülmecid’in 1853 tarihli tamir kitabesi bulunmaktadır.