Galata Mevlevihanesi
Sesli Anlatım:
Yapım Yılı:
1491
Konumu:
Beyoğlu, İstanbul
Kim Yaptırdı:
İskender Paşa
Mimarı:
Bilinmiyor
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Yapı “Kulekapı Mevlevîhânesi” adıyla da anılmıştır.
- 1548’den sonra sahipsiz kalarak harap olmuş; bir süre Halvetî zâviyesi, daha sonra medrese olarak kullanılmıştır.
- 1608’de Şeyh Sırrı Abdi Dede tekke yapılarında büyük bir onarım yaptırmıştır.
- 1765’te büyük Tophane yangınında harap olmuş; III. Mustafa döneminde yeniden inşa edilmiştir.
- 1791–1792’de III. Selim döneminde tekke yapıları yenilenmiş; semâhâneye hünkâr mahfili eklenmiştir.
- 1819’da tekke giriş düzeni ve bazı birimler yenilenmiş; 1824’teki yangında mescid, matbah-ı şerif ve dokuz hücre ortadan kalkmıştır.
- 1835’te II. Mahmud döneminde tekke yeniden inşa edilmiştir.
- 1847’de sarnıç, şadırvan ve çamaşırhane birimleri eklenmiş; 1851–1852’de Hasan Ağa Çeşmesi tamir edilmiş; 1859–1860’ta semâhâne, selâmlık ve dedegân hücrelerini içeren ana yapı bugünkü biçimiyle yeniden yaptırılmıştır.
- 1925’te tekkelerin kapatılmasından sonra ana bina halkevi, sebilküttâb karakol olarak kullanılmış; 1945–1947 arasında hazire alanının bir bölümü kaldırılmış ve bu süreçte semâhâne girişindeki ahşap türbeler, harem bölümü ve matbah-ı şerif gibi bazı birimler ortadan kalkmıştır.
- Dört yıl süren geniş kapsamlı onarımın ardından 27 Aralık 1975’te “Divan Edebiyatı Müzesi” adıyla ziyarete açılmıştır.
- “Semâhâne zemini bakım ve onarımı” kapsamında 12 Mayıs 2023’ten itibaren geçici olarak ziyarete kapatıldığı duyurulmuştur.
Öne Çıkan Özellikleri:
- İstanbul’daki en eski Mevlevî âsitânesidir
- Mukabele günleri salı ve cumadır.
- Semâhâne sekizgen planlıdır; 18. yüzyıl Barok üslubunun örnekleri arasında değerlendirilir.
- Semâhâne girişinde Sultan Abdülmecid’in tamir kitabesi bulunduğu ve kitabede 1853 tarihinin yer aldığı kaydedilir.