Güngörmez Mescidi
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Güngörmez Mescidi’nin 1465 yılında inşa ettirildiği ve “Kağnı Mescidi” adıyla da anıldığı kaydedilmektedir.
- Yapı, zaman içinde büyük ölçüde harap olmuş; uzun süre kalıntı düzeyinde varlığını sürdürmüştür.
- Eski fotoğraf ve kayıtlar, mescidin hemen yanında çeşmeler ve bu çeşmelerle ilişkili bir sebil bulunduğunu; bu su yapılarının da mescidin adıyla anıldığını göstermektedir.
- Restorasyon/ihya süreci kapsamında yapı ele alınmış; çalışmaların tamamlanmasının ardından mescid 11 Temmuz 2025 tarihinde yeniden ibadete açılmıştır.
Öne Çıkan Özellikleri:
- Güngörmez Mescidi, Sultanahmet çevresindeki yoğun tarihî doku içinde, bir mahalle mescidi olmanın ötesinde fetih sonrası idarî-askerî görev unvanlarıyla (Kağnıcıbaşı/Arabacıbaşı) ilişkilendirilen ender örneklerdendir.
- “Kağnı Mescidi” ve “Kanlı Mescit” adlarıyla da anılması, yapının yerel hafızada çok isimli bir kimlikle yaşadığını gösterir.
- Yapının haziresinden bir bölümün günümüze ulaştığı; böylece mescidin yalnızca ibadet değil, aynı zamanda defin/hafıza katmanı taşıyan bir yer olduğu anlaşılmaktadır.
- Yakın çevresindeki sebil ve çeşmelerle birlikte düşünülmesi, mescidin bulunduğu noktada ibadet mekânının yanı sıra kamusal su yapıları üzerinden de bir “mahalle odağı” oluşturduğunu gösterir.
- İhya çalışmaları sırasında mescidin arkasında, set duvarı içinde yer alan yan yana sarnıçlara ulaşıldığı; bunun da yapının bulunduğu alanın altyapı ve su kültürü açısından dikkat çekici bir tarihî katman taşıdığı belirtilmektedir.
