Hacı İlyas Camii
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Hacı İlyas Camii, arşivlerde “Alaca Mescid” adıyla da anılan ve 16. yüzyıla tarihlenen bir yapı olarak kaydedilir.
- 20. yüzyıla gelindiğinde yapı mevcut değildir; uzun yıllar boyunca alanda yalnızca minare kaidesi ve bir su kuyusu ile tanındığı belirtilir.
- İhya sürecinde arkeolojik kazı ve belgeleme çalışmalarıyla beden duvar izleri, pencere açıklıkları ve özgün tuğla döşeme gibi unsurlara ulaşıldığı; ayrıca ikinci bir su kuyusunun varlığının tespit edildiği aktarılır.
- Bu bulgular ışığında yapı, özgün planına sadık kalınarak ve geleneksel teknikler gözetilerek yeniden inşa edilmiş; 5 Mayıs 2025 tarihinde yeniden ibadete açıldığı duyurulmuştur.
Öne Çıkan Özellikleri:
- Yapının “Alaca Mescid” adıyla da bilinmesi, Yedikule çevresindeki mahalle hafızasında çok adla yaşayan tarihî ibadet yapılarından biri olduğunu gösterir.
- İhya sürecinin, yalnızca genel bir rekonstrüksiyon değil; kazı bulgularının (duvar izleri, pencere açıklıkları, tuğla döşeme) okunmasına dayanan veri temelli bir yeniden kurma yaklaşımıyla yürütüldüğü vurgulanır.
- Yapıyla ilişkili su unsurları (en az bir, kazıda ikinci bir örneği daha tespit edilen su kuyuları), küçük ölçekli mahalle mescitlerinde görülen abdest/su altyapısı katmanını görünür kılan önemli ipuçlarıdır.
- Banisi Hacı İlyas’ın kabrinin, aynı civarda Hacı Evhad Camii haziresinde bulunduğu kaydı; yapının yalnız ibadet değil, çevresindeki ziyaret/hatırlama coğrafyasıyla da bağlantısını gösteren dikkat çekici bir bilgidir.
