Özel Pangaltı Ermeni Okulları
Sesli Anlatım:
Yapım Yılı:
1825 (ilk bina)
Konumu:
Şişli, İstanbul
Kim Yaptırdı:
Viyana Mıhitaryan Birliği (ilk bina) / Kalpakçıyan Ailesi (mevcut bina)
Mimarı:
Kegham Kavafyan (mevcut bina)
Yapımından Sonraki Değişiklikler:
- Mıhitaristler tarafından ilk kez 1811’de Kandilli’de bir yaz okulu açılmıştır. Bu okulun devamı olarak aynı yıl Beyoğlu’nda da açılan okul ise maddi imkansızlıklar yüzünden 1816’da kapanmıştır.
- Daha sonra Mıhitarist rahipleri, Beyoğlu’nda uygun bir bina bulmuş ve 1825’te okul tekrar açılmıştır. Beyoğlu’nda manastıra ait bir arsada inşa edilen okul, 1839’da tümüyle yanmıştır.
- Uzun bir süre bina sorunu yaşayan okul, 1866 yılında Pangaltı’da Kalpakçıyan ailesine ait geniş arazisi olan bir binaya taşınır.
- Okul, 1865–1866 döneminde Pangaltı’daki yerleşkeye taşınmış; yerleşke, binasıyla birlikte satın alınan arazi üzerinde kalıcı olarak şekillenmiştir.
- Yerleşke içindeki okul yapısı, 1917 tarihli proje doğrultusunda mimar Kegham Kavafyan tarafından yenilenmiştir.
- Eskiyen okul ve manastır yapıları, Kegham Kavafyan’ın çizdiği proje doğrultusunda 1927’de yeniden inşa edilmiştir.
- Artan ihtiyaç nedeniyle okul yapısına 1936’da bir kat daha eklenmiştir.
- Yerleşkedeki kilise yapısı 1974’te onarım görmüştür.
Öne Çıkan Özellikleri:
- Okul, Mıhitarist Manastırı rahipleri tarafından kurulmuş olduğundan Ermeniler arasında Mıhıteryan Lisesi adıyla da bilinir.
- Yerleşke, okul–kilise–yönetim binası bileşenlerinden oluşan bir bütün olarak kurgulanmıştır.
- Yönetim yapısı kâgir bir binadır; yönetim yapısı ile kilise arasında hem iç mekândan hem de yan bahçe devamındaki demir kapı üzerinden bağlantı vardır.
- Yerleşke yapıları 19. yüzyıl ortasına tarihlenmektedir; okul binasının 1917 proje yenilemesi ve 1927 yeniden inşası, yerleşkenin mimari kimliğini belirleyen başlıca müdahalelerdendir.
- Yerleşke içinde 1890’da sokak boyunca dükkânlar inşa edilmiştir; bu ek, okul yapılarıyla birlikte aynı kentsel cephe kurgusunun parçası olmuştur.