Ayasofya Sıbyan Mektebi

Sesli Anlatım:

Yapım Yılı:

1740

Konumu:

Fatih, İstanbul

Kim Yaptırdı:

Sultan I. Mahmud

Mimarı:

Kayserili Hacı Mehmed Ağa

Yapımından Sonraki Değişiklikler:
  • Sultan I. Mahmud Ayasofya’ı bir külliyeye dönüştürmek istemiş; kütüphane, şadırvan, aşhane ve imaret ile birlikte sıbyan mektebini 1740 yılında yaptırmıştır.
  • 1928 yılında Turgut Kut’un hazırladığı vakıf mektepleri çalışmasında görüldüğü üzere yapı Ayasofya Camii imamının kullanımına verilmiştir.
  • 1934 yılında Ayasofya’nın müzeye dönüştürülmesinin ardından müze müdürü lojmanı olarak kullanılmıştır.
  • 2020’de tekrar cami statüsü kazandıktan sonra Ayasofya Külliyesi ile birlikte sıbyan mektebi de kullanılmaya başlanmıştır.
Öne Çıkan Özellikleri:
  • Yapı, Ayasofya’nın güneybatı avlusu içinde müstakil bir bina olarak konumlanır.
  • Yapı iki katlıdır; muntazam taş ve tuğla sıralarıyla örülmüştür.
  • Üst kat kare planlıdır; üç cephesinde üçer pencereyle yoğun ışık alır.
  • Dershane kubbe ile örtülüdür; kubbeye geçiş köşe üçgenleriyle oluşan sekizgen kasnak üzerinden sağlanır.
  • Cephelerinde kuş evi örnekleri bulunur.
  • Sıbyan mektepleri, Osmanlı döneminde ilkokul vazifesi gören, çoğunlukla cami ve mescidlerle birlikte inşa edilen kurumlardır.