Surp Haç Kilisesi

Sesli Anlatım:

Yapım Yılı:

1676 (ilk yapı) / 1830 (mevcut yapı)

Konumu:

Üsküdar, İstanbul

Kim Yaptırdı:

Balatlı Apraham (ilk yapı) / Patrik Garabed III (mevcut yapı)

Mimarı:

Hovhannes Amira Serveryan (mevcut yapı)

Yapımından Sonraki Değişiklikler:
  • 1676 yılında Papaz Balatlı Apraham tarafından Surp Haç Şapeli ismiyle ahşap olarak inşa ettirilmiş, 1685 yılında kiliseye dönüştürülmüştür. 
  • Semtin ilk kilisesi olarak tarihi kayıtlara geçen yapı, 1727 yılında Patrik Hovhannes IX Golod’un emriyle yeniden inşa ettirilmiştir.
  • 18. yüzyılda farklı tarihlerde birçok kez onarım geçirmiştir.
  • Kilise bugünkü haliyle Patrik Garabed III zamanında Hovhannes Amira Serveryan’ın mimarlığında kagir olarak inşa edilmiştir.
  • Yapı yerleşkesinde bulunan toplantı odası ve bitişik binalar 1950’de hayırsever Kalust Gülbengyan tarafından yaptırılmıştır.
  • 1998 yılında restorasyon çalışması yapılmıştır.
Öne Çıkan Özellikleri:
  • Türkiye Ermenileri Patrikliği’ne ait olan kilise, “Selâmsız Ermeni Kilisesi” adıyla da anılmaktadır.
  • Yapının kuzey tarafındaki bahçesinde kilisenin banisi Balatlı Apraham’ın kabri bulunmaktadır.
  • Kilisenin çatısı silindirik şekilde bazilik tarzda ve ahşap yapıdadır.
  • Yapı yerleşkesi içine 1727 tarihli iki çeşme ve 1831 tarihli iki sarnıç inşa ettirilmiştir.
  • 1832 yılında kilisenin girişine taş yapıda yüksek bir çan kulesi yaptırılmıştır.